ΒΙΛΑ MORPURGO-ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗ

Ιστορία του κτιρίου

Χτίστηκε το 1906, σε σχέδια του Βιταλιάνο Ποζέλι, για την Φανή Ουζιέλ, σύζυγο του Μωυσή Μορπούργο (γιος της Ραχήλ Αλλατίνη). Έμεινε στην κυριότητα της Φανής Μορπούργο μέχρι το 1940 οπότε και πέρασε στο γιο της Γεώργιο Μορπούργο. Μετά τον ελληνικό εμφύλιο, το κτίριο δεσμεύτηκε από το ελληνικό κράτος ως εχθρική (Ιταλική) περιουσία και φιλοξένησε για λίγο το ΠΙΚΠΑ. Το 1950 αποδόθηκε εκ νέου στον νόμιμο κληρονόμο Γεώργιο Μορπούργο και το 1952 αγοράστηκε από τον Νίκο Ζαρντινίδη. Ο Ζαρντινίδης υπήρξε πολιτικός, διετέλεσε Υπουργός Μεταφορών στην κυβέρνηση Κων/νου Καραμανλή καθώς και Ευρωβουλευτής. Το αρχοντικό του Ζαρντινίδη αποτέλεσε την “κρυψώνα” του Καραμανλή όταν ήθελε να επισκεφθεί την πόλη διατηρώντας την ησυχία του. Ο Ζαρντινίδης υπήρξε επίσης και δραστήριος επιχειρηματίας, ήταν ιδιοκτήτης της αντιπροσωπείας της FIAT και μάλιστα εδώ φιλοξένησε και τον πρόεδρο της αυτοκινητοβιομηχανίας Τζιάνι Ανέλι. Η οικία περιβάλλεται από μεγάλο κήπο, διάσημο για τις δεξιώσεις και τα πάρτυ που φιλοξένησε. Μετά τον θάνατο του Νίκου Ζαρντινίδη, το 2001 φιλοξένησε το κέντρο τέχνης Villarte καθώς και το Ωδείο Βορείου Ελλάδος. Η έπαυλη αγοράστηκε το 2015 από τον Ιβάν Σαββίδη. Βρίσκεται στο οικοδομικό τετράγωνο Χαιρωνείας, Πλούτωνος, Γεωργίου Παπανδρέου, δίπλα στην Βίλα Αλλατίνι και τον οικισμό Ουζιέλ.

Αρχιτεκτονικά στοιχεία

Διώροφη κατοικία με ημιυπόγειο, τετραγωνικής σχεδόν κάτοψης. Η κύρια όψη είναι αυτή της οδού Χαιρωνείας ωστόσο όλες οι όψεις έχουν θύρα εισόδου. Το οίκημα χαρακτηρίστηκε έργο τέχνης το 1985 γιατί αποτελεί ένα ενδιαφέρον δείγμα εκλεκτικιστικής αρχιτεκτονικής με στοιχεία Art Nouveau. Χαρακτηριστική είναι η πλαισίωση των παραθύρων με φυτικά κοσμήματα ανάγλυφα από σοβά ή χαραγμένα ξυλόγλυπτα, στο “Τζαμλίκι” του ορόφου και στην πλάγια πλευρά, η ξύλινη διακοσμητική κορνίζα που διατρέχει το κτίριο κ.λ.π. Στο εσωτερικό, τα δωμάτια οργανώνονται γύρω από έναν κεντρικό, επιμήκη χώρο. Το κτίριο υπέστη αρκετές αλλαγές κατά την ιδιοκτησία του Ζαρντινίδη, με σοβαρότερη αλλοίωση αυτή της προσθήκης εξώστη και στους δύο ορόφους της όψης της Γ. Παπανδρέου.

Ο Βασίλης Κολώνας και η Λένα Παπαματθαιάκη αναφέρουν την περιγραφή του 1951, κατά την παράδοση και παραλαβή Ιταλικής περιουσίας (από το Ελληνικό κράτος στον γιο Μορπούργο):

Υπόγειο: Μαγειρείο, πλυντήριο, 5 δωμάτια, 1 χολ
1ος όροφος: 2 χολ, 6 δωματια, 1 διάδρομος, αίθουσα λουτρού και αποχωρητηρίου
2ος όροφος: 1 χολ, 3 δωματια, αίθουσα λουτρού και αποχωρητηρίου
Υπερώον οικίας: σοφίτα

Πηγές: Ο αρχιτέκτονας Vitaliano Poselli – Τα έργα του Θεσσαλονίκη, Β. Κολώνας-Λ.Παπαματθαιάκη | ΥΠΠΟ | thessalonikijewishlegacy.com | thessalonikiartsandculture.gr

This slideshow requires JavaScript.

This slideshow requires JavaScript.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s